Doorbreken op je tachtigste

Soms betrap ik mezelf op grote haast. Dan neem ik te weinig tijd om mijn werk echt uit te denken. Als ik daarop gewezen word zeg ik vaak: ‘ja maar ik moet opschieten, want ik loop achter op mensen die direct na de middelbare school naar de kunstacademie zijn gegaan.’ Alsof ik die plusminus dertig jaar kan inhalen als ik maar snel genoeg werk… Not.  

Iets na mijn veertigste jaar begon ik behoefte te voelen om te creëren. Ik begon fictie te schrijven en te tekenen en dat groeide uit tot waar ik nu ben: een beginnend kunstenaar, met nog een jaar te gaan op de NAU. Ik schrijf en teken nog steeds, maar maak ook ruimtelijke objecten van stof en schuimrubber, textiele werken voor aan de muur en grafiek.

Dan denk ik wel eens: wie zit er nu nog te wachten op een beginnend kunstenaar van midden vijftig? Het is niet dat ik zo graag beroemd zou willen worden, ik werk vooral om mezelf steeds beter te leren kennen. Ik word er erg gelukkig van. Maar het zou het fijn zijn als ik ook een (kleine) bijdrage in het gezamenlijke geldlaatje zou kunnen leveren. En ik deel graag mijn werk met anderen. Het zou fijn zijn om het straks te kunnen exposeren.

Onlangs zag ik een documentaire die me wat dat betreft wel een goed gevoel gaf. Zet hem op Isabella gaat over de Italiaanse kunstenaar Isabella Ducrot. Zij begon ook ongeveer na haar veertigste met schilderen. En nu, terwijl ze al ver in de tachtig is, maakt ze furore op Art Basel en hangt haar werk in allerlei galeries in Europa. Iedereen wil haar werk hebben.

Toen ze jong was, voelde ze niet de ruimte om te doen wat ze nu doet. Dat frustreerde haar wel. Ze was zoekende. ‘Ik had het gevoel dat ik niemand was,’ zo zegt ze het zelf. Tot ze begon te schilderen en daarin een uitlaatklep vond. Ze maakt grote werken op dun papier. Ze schildert, tekent en plakt van alles bij elkaar. Vrolijke bloemen, sfeervolle tuingezichten, maar ook erotische voorstellingen en tekeningen van kussende mensen.

Je ziet haar in haar atelier rommelen en lekker bezig zijn. Kunstkenners komen bij haar op bezoek en kiezen werken uit. Haar leeftijd is een goed argument om zelf niet naar drukke openingen te hoeven. Alles wordt voor haar geregeld. Ondertussen vliegt haar werk als vanzelf de galeries uit. ‘Ik kan dit heel eerlijk zeggen: nu ben ik oud en dicht bij het einde. Dit is de interessantste en gelukkigste periode van mijn hele leven,’ zo zegt ze zelf.

Dat geeft de burger moed toch? Je kunt op iedere leeftijd beginnen met tekenen, schilderen en je op wat voor manier dan ook creatief gaan uiten. Dingen maken, iets scheppen en mezelf kunnen uitdrukken, dat geeft mij een gevoel van voldoening en dat geldt duidelijk ook voor Isabella Ducrot (en misschien ook wel voor jou).

Het leuke van kunst maken, zit hem juist in dat scheppen. In het zoeken naar de juiste vorm of de perfecte kleur. In het worstelen met een probleem en daar dan de perfecte oplossing voor vinden. Als ik ga haasten gun ik mezelf niet de tijd om te genieten van die reis terwijl daar juist de verrassende ontdekkingen gebeuren en de geluksmomentjes plaats vinden. En ik heb nog zeeën van tijd: ik ben nog lang geen tachtig!

Zet hem op Isabella is uitgezonden in de serie Close-up en ook op internet te vinden.